Ok
NL FR
Terug

05 / 11 / 2014

Schol, op vriend en vijand!

Schol, proost of santé. We zeggen het sinds jaar en dag, elke keer we onze glazen tegen elkaar klinken alvorens we van onze Grimbergen genieten. Maar waar komt die traditie vandaan? En welke verschillende woorden worden ervoor gebruikt? 

 

Het woord ‘proost’ komt van het Latijnse ‘prosit’, wat letterlijk ‘dat het u goed zal doen’ betekent. ‘Santé’ komt dan weer van het Franse ‘à votre santé’ of ‘op uw gezondheid’. En de oorsprong van ‘schol’, vinden we bij de Vikings die Mead, een honingwijn, uit de schedel – of Skol – van de vijanden dronken.

Als we zoeken in de geschiedenisboeken – en ver terug bladeren – ontdekken we dat proosten stamt uit oeroude seculiere tijden, waarbij men bloed of wijn in de lucht stak en offerde aan de goden in ruil voor een wens. Ook vandaag – wellicht meermaals – klinkt men op iemands gezondheid, het nieuwe jaar of een andere feestelijke gebeurtenis. 

Een stapeltje andere theorieën verklapt ons nochtans dat de oorsprong van glazen heffen helemaal niet uit het polytheïsme voortvloeit. Een minder fraai verhaal vertelt dat ridders in de Middeleeuwen klonken om vergiftiging te voorkomen. Tijdens onderhandelingen tussen twee rivalen over coalities of een wapenstilstand, heerste er nogal wat wantrouwen en vrees voor een vergiftigd drankje. Om vertrouwen te kweken, klonk men de twee bekers krachtig tegen elkaar zodat er een beetje drank van het ene glas in het andere zou overvloeien. 

Maar klinken doen we al jaren om al onze zintuigen aan hun trekken te laten komen. Bij het genieten van een goede Grimbergen proef je vanzelfsprekend met je tong, zie je ons bier met je ogen, ruik je de hop en neem je het glas vast met je hand. Misschien klinken we de glazen om ook onze luisterschelpen eens te betrekken en er een volwaardige beleving van te maken?

Wat de drijfveer ook is: proosten doen we veel. En graag. Om banale redenen of tijdens de meest feestelijke momenten. Of je nu bij jouw Grimbergen proost, schol of santé uitroept, smaken zal hij sowieso. En kijk daarbij je feestgenoot in de ogen, dan kunnen die zeven geluksjaren ook weer even tellen! Proost!